Ventriküler Taşikardi (VT)

Kritik uyarı: Geniş kompleksli taşikardi → VT sayılır, kanıtlanana kadar! Nabızsız VT → CPR + defibrilasyon (kardiyak arrest protokolü). Hemodinamik instabilite → ANINDA senkronize kardiyoversiyon. Torsades de Pointes (polimorfik VT + uzun QT): HEMEN MgSO₄ 2g IV ver — Amiodaron KONTRENDİKE (QT'yi uzatır).

Genel Bilgi

Geniş kompleksli (≥120 ms) düzenli taşikardi, hız >100/dk. En sık iskemik kalp hastalığı zemininde. Monomorfik VT: Yapısal kalp hastalığı. Polimorfik VT + uzun QT: Torsades de Pointes (tedavi tamamen farklı). Nabızsız VT ve VF kardiyopulmoner arrest olarak yönetilir. (ESC 2022 Ventriküler Aritmi Kılavuzu)

Klinik Kriterler

  • EKG: Geniş kompleks (≥120 ms), düzenli, hız >100/dk
  • AV disosiasyon, füzyon veya capture atımlar → VT tanısı kesindir
  • Tüm prekordiyal derivasyonlarda aynı yönde RS kompleksleri → VT (Brugada kriterleri)
  • Anamnez: Miyokard infarktüsü, kardiyomiyopati → VT lehine güçlü kanıt

Fizik Muayene

Genel

  • Bilinç düzeyi (konfüzyon, senkop öyküsü)
  • Terleme, solukluk, ajitasyon
  • Hemodinamik instabilite: hipotansiyon, şok

Kardiyovasküler

  • Nabız hızı ve düzeni (düzenli, hızlı)
  • Kan basıncı (hipotansiyon?)
  • JVD (KY?)
  • S3 galo, üfürüm (yapısal kalp hastalığı?)
  • Kanon A dalgaları (AV disosiasyon lehine)

Solunum

  • Raller (pulmoner ödem → akut KY?)
  • Solunum sayısı, SpO2

Nörolojik

  • Bilinç düzeyi (GKS)
  • Fokal defisit (embolik olay?)

Ekstremite

  • Periferik perfüzyon (soğuk, nemli cilt → düşük debi)
  • Kapiller dolum zamanı

Hemodinamik instabilite bulguları → ANINDA kardiyoversiyon kararı ver.

Tetkikler

Kan

  • BMP — K+ ve Mg2+ acilen (hem tetikleyici hem tedavi hedefi)
  • CBC, Troponin (AKS tetikleyici?)
  • İlaç düzeyleri (digoksin, antiaritmik toksisitesi?)
  • Kan gazı (asidoz VT'yi kötüleştirir)

Diğer

  • EKG 12 derivasyon — önceki EKG ile karşılaştır (dal bloğu önceden var mıydı?)
  • SpO₂, tansiyon, bilinç düzeyi sürekli izle

Tedavi

Genel önlemler

  • Defibrilatör HAZIR TUT
  • Nabız var mı? → Nabızsız VT = kardiyak arrest (CPR + defibrilasyon)
  • Hemodinamik instabilite (hipotansiyon, bilinç bozukluğu, göğüs ağrısı, akut KY) → ANINDA senkronize kardiyoversiyon
  • Tetikleyici ara ve düzelt: Hipokalemi, hipomagnezemi, iskemi, ilaç toksisitesi, asidoz
  • K+ >4.5 mEq/L ve Mg2+ >2 mEq/L hedefle
  • Monitörizasyon: Sürekli EKG, KB, SpO2, bilinç düzeyi

Hedef

  • Nabızsız VT → Kardiyak arrest protokolü (CPR + defibrilasyon)
  • Hemodinamik instabil VT → ANINDA senkronize kardiyoversiyon
  • Stabil VT → Farmakolojik tedavi dene, başarısızsa kardiyoversiyon

İlaç Tedavisi

İlaçDozYolNot
AMİODARON (Cordarone 150mg/3mL amp)150 mg IV (10 dakikada)IV infüzyon
Süre: Ardından 1 mg/dk × 6 saat → 0.5 mg/dk × 18 saat (max 2.2 g/gün)
Endikasyon: Stabil monomorfik VT — 1. tercih (TR de prokainamid bulunmadığından)
Not: Monomorfik VT: Amiodaron 1. tercih | TdP: Magnezyum 1. tercih
Uyarı: QT uzamasını izle. Hipotansiyon yapabilir. Torsades de Pointes te KONTRENDİKE. Not: ESC 2022 de etiyolojisi bilinmeyen stabil VT de prokainamid IIa, amiodaron IIb — ancak prokainamid TR de bulunmaz.
LİDOKAİN (Xylocaine %2 amp)1-1.5 mg/kg IV bolus (yavaş)IV
Süre: Ardından 1-4 mg/dk IV infüzyon
Endikasyon: Stabil VT — Amiodaron kontrendike veya yoksa 2. tercih
Not: Monomorfik VT: Amiodaron 1. tercih | TdP: Magnezyum 1. tercih
Uyarı: Nörotoksisite (konfüzyon, konvülsiyon) yüksek dozda. Karaciğer yetmezliğinde doz azalt.
MAGNEZYUM SÜLFAT (MgSO4) (MgSO4 %15 amp, %20 amp)2 g IV (1-2 dakikada)IV hızlı
Süre: Gerekirse 5-10 dk sonra tekrar 2 g
Endikasyon: Torsades de Pointes (TdP) — ANINDA ver. QT uzaması olan polimorfik VT.
Koşul: Torsades de Pointes (polimorfik VT + uzun QT) ise
Uyarı: Böbrek yetmezliğinde dikkat. Bradikardi ve hipotansiyon yapabilir. K+ replasmanı ile birlikte ver.

Torsades de Pointes (TdP) — Polimorfik VT + Uzun QT

Tanı: Polimorfik VT + başlangıç EKG de QTc >500 ms. Tetikleyiciler: QT uzatan ilaçlar (antipsikotikler, makrolid antibiyotikler, florokinolonlar, amiodaron), hipokalemi, hipomagnezemi, doğumsal uzun QT. Tedavi: (1) MgSO4 2 g IV hızlı → gerekirse tekrar. (2) K+ >4.5 mEq/L sağla. (3) QT uzatan TÜM ilaçları kes. (4) AMİODARON KONTRENDİKE. (5) Yanıtsızsa kardiyoloji: Overdrive pacing (geçici transvenöz pacemaker ile hız artırılarak QT kısaltılır).

Senkronize Elektrik Kardiyoversiyon

Endikasyon: Hemodinamik instabilite VEYA ilaç tedavisinde başarısızlık. Monomorfik VT: Bifazik 100J senkronize (artırılabilir). Polimorfik VT: Senkronize edilemez → unsenkronize defibrilasyon 200J bifazik (VF gibi tedavi et). Nabızsız VT: Unsenkronize defibrilasyon (kardiyak arrest protokolü). Sedasyon (bilinçli hastada): Midazolam 2-3 mg IV ± Fentanil 25-50 mcg IV.

Elektrik Fırtınası (Electrical Storm)

Tanım: 24 saat içinde ≥3 ayrı VT/VF epizodu (her biri en az 5 dk arayla, terminasyon gerektiren). ESC 2022 yaklaşımı: (1) Sedasyon — psikolojik stresi azalt ve sempatik tonu düşür (Class I). (2) Amiodaron IV + nonselektif beta-bloker (propranolol — metoprololden daha etkili) birlikte 1. basamak. (3) Tetikleyici düzelt (iskemi, elektrolit, ilaç). (4) Yanıtsızsa kardiyoloji: Kateter ablasyon veya mekanik dolaşım desteği.

Yatış Endikasyonları

  • Tüm VT vakaları → Kardiyoloji yatışı veya Yoğun Bakım

Konsültasyon

Kardiyoloji — ANINDA. Yoğun Bakım (hemodinamik instabilite varsa).

Kaynaklar

  1. ESC 2022 Guidelines for Ventricular Arrhythmias and Prevention of Sudden Cardiac Death (ESC 2022)
  2. Ortiz M et al. IV Procainamide vs Amiodarone for Tolerated Wide QRS Tachycardia. Eur Heart J 2017;38:1329-1335 (PROCAMIO 2017)
  3. AHA/ACLS 2025 Guidelines — Cardiac Arrest and Post-Cardiac Arrest Care (AHA/ACLS 2025)
Uygulamada aç